Effecten van mindful eten (4)

Dit blog is (voorlopig) het laatste in de serie ‘’effecten van mindful
eten’’ en hierin kijken we of een streng dieet stress veroorzaakt en wat de gevolgen zijn voor je brein en je lichaam.

Lijnen heeft effect op je lichaam
Wat doet een crashdieet eigenlijk met je? Onderzoekers suggereren dat een streng dieet stress veroorzaakt in de vetcellen zelf! “Vetcellen zijn kwetsbaar”, vertelt onderzoeker, professor Mariman. “Om zich te beschermen, bouwen ze een soort uitwendig skelet. Wanneer je afvalt, raakt de vetcel vet kwijt. Hij krimpt. Het skelet moet dan eigenlijk meekrimpen, maar het aanpassen van dat skelet kost veel energie. En energie, daar heb je juist weinig van als je op dieet bent. Dus krijgt de cel stress. De gemakkelijkste oplossing voor die stress, is om niet het skelet aan te passen, maar om de vetcel weer te laten groeien. Er moet dus vet bij. Een van de manieren waarop de vetcel dat zou kunnen regelen is door minder leptine uit te scheiden. Leptine is een hormoon dat het hongergevoel remt. Via dit en andere hormonen kunnen de vetcellen dus de gastheer/gastvrouw aanzetten om meer te eten. Zowel de vetcel als de gastheer/gastvrouw worden dan weer dikker.” Dit heet het welbekende jojo-effect.

Lijnen heeft effect op je brein
Er gebeurt veel met je lijf en je brein als je zo extreem op dieet gaat. Naast het feit dat je vetcellen waarschijnlijk stress krijgen, heeft zo’n strenge lijnpoging serieuze effecten op je brein. David Linden, neurowetenschapper aan John Hopkins University, zegt hierover: “De resultaten van onderzoeken doen vermoeden dat bij mensen die proberen een aanzienlijk gewichtsverlies in stand te houden, een verminderd leptine-niveau hun genotscircuit zo sterk beïnvloedt dat voedsel voor hen nog aantrekkelijker wordt.” Oftewel: van een dieet krijg je honger, en die honger maakt eten tot een verleiding die je bijna niet kunt weerstaan.

Tot slot
De vorige blogs gingen over eetlust, verzadiging en de rol van hormonen hierbij. In dit blog staat beschreven dat extreem lijnen tot stress (in lichaam en geest) kan leiden. Bewust eten is een gezonder en succesvoller methode dan welk dieet dan ook. Gebleken is dat deelnemers aan mindfulness minder eetbuien hebben en minder piekeren over eten of hun lichaam.  Uit onderzoek blijkt dat mindfulness helpt om beter naar het lichaam te luisteren en de eethoeveelheid beter te doseren. (zie ook deel 2 van deze serie)

Enkele adviezen voor als je tóch die heerlijke slagroomsoes (of die hartige snack) op je bordje laat glijden terwijl je jezelf heilig had voorgenomen deze week de traktaties over te slaan…

– Geniet van de traktatie; dus niet haastig eten, maar met aandacht. Eet langzaam, kauw goed en proef de smaaksensatie (wat is de structuur, is het zoet of zout, sappig of stevig, en laat ook de nasmaak tot je doordringen)
– Voel jezelf niet schuldig; door jezelf tijdens of na het eten van de lekkernij te veroordelen maak je het voor jezelf erger dan het is. Je gedachten zullen je een rotgevoel (bijvoorbeeld het gevoel van ‘’mislukking’’) bezorgen en deze gevoelens kunnen zelfs je hele dag gaan inkleuren.
– Je voornemen is nu niet ineens weg of mislukt en ook is het niet zo dat deze dag ‘’helemaal naar de knoppen’’ is.  Door dit te denken kan je je voornemen de rest van de dag laten varen en nog meer extra’s gaan eten (waardoor de schuldgevoelens zich zullen gaan opstapelen).
– Na het eten van de traktatie begin je gewoon weer opnieuw, met andere woorden: je voornemen geldt nog steeds, je plan om traktaties af te slaan kun je prima voortzetten, je geloofwaardigheid is er niet minder om geworden…

Een uitglijder vertelt je dat je mens bent, en geen robot!

Bronnen
– David Linden (2011). Genot als kompas. Uitgeverij Nieuwezijds.
– Christopher Fairburn en Kelly Brownell (2002). Eating disorders and obesity. The Guilford Press.
– Patrick O’Neill en Mark Jarell (1992). Psychological aspects of obesity and very-low-calorie diets. The American Journal of Clinical Nutrition, 56, 185S-189S
– Interview met Professor Mariman (juni 2011)